Molen Fortuna Noordhorn
Welkom > Persberichten > 2009

2009

De Streekkrant mei 2009

NOORDHORN – De molen in Noordhorn is weer het stralende middelpunt van het dorp, twee jaar nadat hij werd stilgezet vanwege een mankement aan de wieken. Sinds vorige week kan hij weer draaien en wordt hij ’s nachts verlicht door schijnwerpers. Commissaris van de Koningin van Groningen Max van den Berg kwam de korenpelmolen afgelopen vrijdag officieel openen. Drewe Schouten (65) uit Noordhorn, een van de twee molenaars, is blij en trots.

Molen Fortuna aan de Schipperstraat in Noordhorn stond er feestelijk bij vorige week. Een lint met vlaggetjes was van wiek naar wiek gespannen en de Nederlandse en Groninger vlag prijkten op de molen. Vrijdag kwam CdK Max van den Berg naar Noordhorn om de Fortuna weer officieel bedrijfsvaardig te verklaren. Die dag daarna was er de jaarlijkse braderie in Noordhorn en was het daarnaast Nationale Molen- en Gemalendag. Het publiek kon op die dag een kijkje nemen in de opnieuw opengestelde molen.

Twee jaar geleden, in juni 2007 werd de Fortuna stilgezet. ,,Er was iets ernstig mis met de wieken”, zegt molenaar Drewe Schouten. De stalen roede, waaraan het hekwerk van de wiek aan is bevestigd, was verroest en gescheurd. Het houten hekwerk was verrot. De molen moest worden gerestaureerd. Het heeft even geduurd voordat dat eindelijk kon gebeuren. De restauratie kostte bij elkaar €182.000. Het bedrag werd bij elkaar verkregen uit subsidie van het rijk (€128.000) en de gemeente Zuidhorn legde €54.000 bij. Vorig jaar november werden de wieken stuk voor stuk van de molen verwijderd en in een grote dieplader naar een molenbouw- en onderhoudsfirma getransporteerd, waar ze een restauratie ondergingen. Vorige maand werden ze weer terug op de molen geplaatst. Schouten: ,,Er zijn twee nieuwe roeden opgezet en ook het hekwerk is nieuw. Wat bijzonder is, is dat de roeden verzinkt zijn, zodat ze weer zo’n zestig jaar mee kunnen. Het houten hekwerk kan vijftien jaar mee. En wij zijn er natuurlijk uiterst tevreden mee.”

Een molen, heerlijk!’, dacht Schouten toen hij een aantal jaar geleden, op 62-jarige leeftijd met zijn vrouw in Noordhorn kwam wonen. Ze vestigden zich in een huis aan de Langestraat, vlakbij molen Fortuna. ‘In een molen zijn altijd klusjes te doen’, was de gedachte van Schouten, die dat dan ook graag wilde doen. Hij nam een kijkje in de Fortuna en meldde zich vrijwillig aan bij molenaar Klaas Hekker. ,,Ik wilde er graag aan de slag en zei: vanaf volgende week ben ik ook molenaar.” Maar molenaar worden gaat niet zomaar, merkte Schouten. Een molenaarsdiploma is er voor benodigd. ,,Volgens mij is het nog makkelijker om een rijbewijs te halen dan dat diploma te behalen.” Toch prijkt het officiële A4’tje aan een van de balken op de tweede verdieping (wat de werkruimte is van de molenaar) van de molen en weet hij nu te vertellen en in praktijk te brengen hoe je de molen het beste kan laten draaien. ,,De wieken moeten gericht staan tegen de wind in. Als er weinig wind is, zet ik de zeilen erop.” Schouten rolt het bruine zeildoek na een demonstratie handig op en knoopt het op een speciale manier vast aan het hekwerk. ,,Op de typisch Groningse wijze”, glimlacht hij.

Drewe Schouten mocht zich nog maar net officieel molenaar noemen toen ‘zijn’ Fortuna stil werd gezet. Toch kon hij ‘oefenen’ in het molen draaien in Vierhuizen en Pieterburen. Daarbij merkte Schouten dat elke molen weer totaal anders ‘voelt’. ,,Iedere molen is uniek. Je kunt ze niet vergelijken met bijvoorbeeld auto’s van een bepaald merk die altijd hetzelfde rijden en aanvoelen.” Het molenaarsvak helemaal onder de knie krijgen lukt hem naar eigen zeggen niet meer. ,,Daar ben ik veel te oud voor. Ik was 62 toen ik begon, vroeger waren molenaarsleerlingen 15 jaar oud en waren ze elke dag op de molen. Ze leerden het weer kennen en konden de molen daardoor heel regelmatig laten lopen. Die ervaring heb ik niet.”

Elke zaterdag van 13:00 tot ongeveer 16:30 uur willen Schouten en/of Hekker de molen laten draaien. Van een plaatselijke boer krijgen de molenaars zakken tarwe om tot meel te vermalen. Schouten: ,,De Fortuna is gebouwd als pelmolen. Gerst werd hier gepeld tot gort. Dat was in die tijd het Gronings volksvoedsel. Later werd de molen gebruikt om koren tot meel te malen. Officieel is de Fortuna nu een korenpelmolen.” Op de vraag hoe het nu precies zit met de naam van de molen, die soms de Fortuin/Fortuyn en dan weer de Fortuna wordt genoemd antwoordt Schouten: ,,Dat is een lang verhaal. Veel molens dragen een vogelnaam. Vroeger moesten molens een naam hebben om aan te duiden om welke molen het ging, net zoals we nu straatnamen en huisnummers hebben. Deze molen stond eerst in Grijpskerk en heette De Specht. Hij is daar afgebroken en in 1890 weer opgebouwd in Noordhorn. Het is in feite een groot bouwpakket, op alle balken staan nummers gekrast waaraan de bouwers konden zien hoe het geheel weer in elkaar moest worden gezet. De molenaar wilde zijn molen ‘De Fortuin’ noemen en vroeg een schilder om dat op de molen te zetten. Maar die maakte er ‘Fortuna’ van. Dat staat ook op de gevelsteen. Officieel heet de molen dus ‘De Fortuin’. Maar omdat er Fortuna op de molen staat, willen wij hem ook zo noemen.”

Voor kinderen zullen er door de molenaars in de toekomst activiteiten in de molen worden georganiseerd, om ze kennis te laten maken met het vak. ,,Stiekem hoop ik er een paar molenaars aan over te houden.”